W prawie pracy przewidziana jest całkiem spora liczba potencjalnych przerw w pracy, z których wiele wliczonych jest do czasu pracy. Wiele z nich związanych jest z sytuacją, w jakiej - czasowo bądź stale - znajduje się pracownik. Część związana jest z rodzajem wykonywanej pracy lub warunkami jej wykonywania. Są także przerwy powszechne - przysługujące każdemu zatrudnionemu w oparciu o stosunek pracy, uzależnione jedynie od wymiaru czasu pracy.

Zgodnie z art. 134 kodeksu pracy (dalej: k.p.), jeżeli dobowy wymiar czasu pracy pracownika:

wynosi co najmniej 6 godzin – pracownik ma prawo do przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;
jest dłuższy niż 9 godzin – pracownik ma prawo do dodatkowej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut;
jest dłuższy niż 16 godzin – pracownik ma prawo do kolejnej przerwy w pracy trwającej co najmniej 15 minut.
Przerwy te są zaliczane do czasu pracy i tym samym są w pełni płatne.

15 lipca 2024 r. odbyło się posiedzenie plenarne Rady Dialogu Społecznego z udziałem Głównego Inspektora Pracy Marcina Staneckiego. Partnerzy społeczni dyskutowali na temat wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę oraz minimalnej stawki godzinowej w 2025 r.

Rada nie wypracowała wspólnego stanowiska w sprawie wysokości stawek minimalnego wynagrodzenia na 2025 r. Rząd proponował, by od 1 stycznia 2025 r. płaca minimalna wyniosła 4626 zł brutto, a minimalna stawka godzinowa dla określonych umów cywilnoprawnych do 30,20 zł. Porozumienie wypracowała strona związkowa, która zaproponowała, by kwota minimalnego wynagrodzenia w przyszłym roku wynosiła 4650 zł.

Jeśli RDS do 15 lipca nie uzgodni wysokości minimalnego wynagrodzenia i stawki godzinowej, wówczas stawki te do 15 września br. ustali w drodze rozporządzenia Rada Ministrów. Ich wysokość nie może być jednak niższa od kwot, które zostały wcześniej przedstawione do negocjacji członkom Rady Dialogu Społecznego.

Kontrola przestrzegania przepisów o minimalnym wynagrodzeniu jest jednym z zadań Państwowej Inspekcji Pracy. W 2023 r. kontrolami objęto wypłatę wynagrodzenia w wysokości nie niższej niż wynikająca z minimalnej stawki godzinowej na rzecz 40 293 osób pracujących na podstawie umów cywilnoprawnych. Nieprawidłowości w stosowaniu przepisów dotyczących wypłaty wynagrodzenia w wysokości wynikającej z minimalnej stawki godzinowej stwierdzono w trakcie 3534 kontroli, tj. 33 proc. ogółu przeprowadzonych. Dotyczyły one 3766 osób i opiewały na łączną kwotę 21,5 mln złotych.

Najwięcej nieprawidłowości ujawniono w branżach: przetwórstwo przemysłowe, usługi administrowania oraz działalność profesjonalna. Liczba stwierdzonych nieprawidłowości dotyczących minimalnej stawki godzinowej w ostatnich latach utrzymuje się na zbliżonym poziomie.

- Większość kontrolowanych prawidłowo stosowała przepisy dotyczące wypłaty minimalnych stawek wynagrodzenia, dopełniając obowiązków o charakterze formalnym w zakresie treści umów czy dokumentowania liczby godzin wykonywania zlecenia – informuje  Marcin Stanecki.

PIP

Sprawa karna i prokurator ma grozić pracodawcom, którzy nie zapewnią przedstawicielom związków zawodowych dostępu na teren zakładu pracy lub innego miejsca wskazanego przez pracodawcę. O taką możliwość związkowcy zabiegają już od paru lat, ale dopiero teraz Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zdecydowało się na wprowadzenie stosownych przepisów. Prawnicy mówią wprost o wrzutce legislacyjnej, która ma zapewnić związkom bardzo szerokie uprawnienia i to bez wyraźnie wskazanego celu.

Chodzi o art. 37 projektowanej ustawy o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych (nr UC34), który zmienia ustawę o związkach zawodowych, umożliwiając przedstawicielom związków zawodowych, którzy są osobami niezatrudnionymi przez pracodawcę, wstęp na teren zakładu pracy.

– To jest bardzo szeroki przepis, którego wydźwięk jest taki: ty pracodawco, jeżeli takie jest żądanie przedstawiciela związku zawodowego, to masz go wpuścić na teren zakładu pracy. Są tylko dwa warunki. Po pierwsze, ma to być przedstawiciel zakładowej organizacji związkowej, która swym działaniem obejmuje tego pracodawcę albo związku zawodowego, którego członkami są osoby wykonujące pracę zarobkową na rzecz tego pracodawcy. A to oznacza, że np. działacz ponadzakładowej organizacji związkowej (np. centrali) też będzie mógł wejść na teren zakładu pracy. W zasadzie wejść będzie mógł każdy, kto jest przedstawicielem związku zawodowego i ma upoważnienie. Po drugie, taka obecność nie może utrudniać należytego wykonywania pracy i związkowiec musi przestrzegać wewnętrznych przepisów obowiązujących u danego pracodawcy. To jest bardzo szerokie uprawnienie. Wrzutka legislacyjna, na końcu projektu – mówi Łukasz Kuczkowski, radca prawny, partner zarządzający kancelarii Raczkowski. I dodaje: - Przepis oceniam negatywnie. 

Będzie nakaz i będzie kara  
Projekt przewiduje dodanie do ustawy o związkach zawodowych nowego art. 28(1) ust. 1, zgodnie z którym pracodawca zapewnia dostęp do zakładu pracy lub innego miejsca wyznaczonego przez pracodawcę do wykonywania pracy osobom niezatrudnionym przez tego pracodawcę, które są przedstawicielami:

zakładowej organizacji związkowej, która swym działaniem obejmuje tego pracodawcę,
związku zawodowego, którego członkami są osoby wykonujące pracę zarobkową na rzecz tego pracodawcy.
Co więcej, w myśl ust. 2, osoba korzystająca z prawa dostępu jest zobowiązana przestrzegać wewnętrznych przepisów obowiązujących u danego pracodawcy. Korzystanie zaś z prawa dostępu nie może powodować utrudnień w należytym wykonywaniu pracy.

Jednocześnie autorzy projektu zamierzają zmienić art. 35 ustawy o związkach zawodowych, który przewiduje sankcje za naruszenie wolności związkowej poprzez dodanie w ust. 1 nowego pkt 8, w myśl którego ten, kto w związku z zajmowanym stanowiskiem lub pełnioną funkcją nie zapewnia dostępu do zakładu pracy lub innego miejsca wyznaczonego przez pracodawcę do wykonywania pracy osobom, o którym mowa w art. 28(1), podlega grzywnie albo karze ograniczenia wolności.

- Dodanie art. 28(1) w ustawie o związkach zawodowych w zakresie wejścia na teren zakładu pracy ma służyć w szczególności realizacji zapisów dyrektywy 2022/2041. W myśl motywu 24 dyrektywy środki mające na celu promowanie rokowań zbiorowych mogą obejmować środki ułatwiające przedstawicielom związków zawodowych dotarcie do pracowników. Zasada niedyskryminacji jest zawarta w kodeksie pracy (rozdział IIa). Art. 18(3a) kodeksu pracy zawiera otwarty katalog kryteriów dyskryminacji. Przepisy ustawy o związkach zawodowych dotychczas obowiązujące umożliwiały pełną swobodę negocjacji związkom zawodowym oraz pracodawcom, natomiast nie odnoszą się do praw związkowych. W obecnych przepisach ustawy o związkach zawodowych jest zagwarantowane pełny dostęp związków zawodowych oraz pracodawców do rokowań układowych, ograniczenia dotyczą jedynie negocjowania układów zbiorowych pracy dla pewnych grup pracowników – napisało MRPiPS w uzasadnieniu do projektu.

Ww. motyw 24 dyrektywy 2022/2041 w sprawie adekwatnych wynagrodzeń minimalnych w Unii Europejskiej, do którego odwołuje się MRPiPS stanowi: - W kontekście kurczącego się zasięgu rokowań zbiorowych kluczowe znaczenie ma promowanie przez państwa członkowskie rokowań zbiorowych, ułatwianie korzystania z prawa do rokowań zbiorowych mających na celu ustalanie wynagrodzeń, a co za tym idzie, upowszechnienie ustalania wynagrodzeń przewidzianego w umowach zbiorowych, aby zwiększyć ochronę pracowników w postaci wynagrodzenia minimalnego. Państwa członkowskie ratyfikowały Konwencję MOP nr 87 dotyczącą wolności związkowej i ochrony praw związkowych z 1948 r. oraz Konwencję MOP nr 98 dotyczącą stosowania zasad prawa organizowania się i rokowań zbiorowych z 1949 r. Prawo do rokowań zbiorowych zostało uznane w tych konwencjach MOP oraz w Konwencji MOP nr 151 dotyczącej ochrony prawa organizowania się i procedury określania warunków zatrudnienia w służbie publicznej z 1978 r. i w Konwencji MOP nr 154 dotyczącej popierania rokowań zbiorowych z 1981 r., a także w Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz w EKS. Art. 12 i 28 Karty gwarantują odpowiednio wolność zgromadzania się i stowarzyszania się oraz prawo do rokowań i działań zbiorowych. Zgodnie z preambułą Karta potwierdza te prawa, ponieważ wynikają one w szczególności z Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności oraz z Kart Społecznych przyjętych przez Unię i Radę Europy. W stosownych przypadkach zgodnie z prawem krajowym i praktyką krajową państwa członkowskie powinny podejmować środki promujące rokowania zbiorowe mające na celu ustalanie wynagrodzeń. Środki takie mogą obejmować między innymi środki ułatwiające przedstawicielom związków zawodowych dotarcie do pracowników.

Czytaj więcej na Prawo.pl:
https://www.prawo.pl/kadry/dostep-przedstawicieli-zwiazkow-zawodowych-do-zakladow-pracy-od-kiedy-i-w-jakim-celu,528017.html

Zaczęły się wakacje a wraz z nimi upały. Z jednej strony to dobrze, w końcu mamy już lato, ale z drugiej strony, niekoniecznie - szczególnie dla osób, które muszą pracować podczas upałów. Jeśli w czasie upału pracownik zasłabnie lub dozna udaru słonecznego, finansowe konsekwencje takiego zdarzenia poniesie pracodawca. Jakie obowiązki mają pracodawcy podczas upałów? 

Zaczęły się wakacje a wraz z nimi upały. Z jednej strony to dobrze, w końcu mamy już lato, ale z drugiej strony, niekoniecznie - szczególnie dla osób, które muszą pracować podczas upałów. Jakie obowiązki mają pracodawcy podczas upałów? Pracodawca jest zobowiązany zagwarantować pracownikom bezpieczne i higieniczne warunki pracy. Jest to ważne szczególnie latem, kiedy może dojść do udaru czy przegrzania organizmu, kiedy pracownicy muszą świadczyć pracę na zewnątrz - w upał. Pracodawca jest odpowiedzialny za zdrowie i życie pracowników, musi dbać aby nie doszło do wypadku przy pracy, wystąpienia chorobowy zawodowej czy niezdolności do pracy pracowników. Upały z pewnością w tym nie pomagają. Przepisy praw pracy już tak. 

WAŻNE

KARA DLA PRACODAWCY ZA NIEZACHOWANIE NORM PRACY W UPAŁY

Nieprzestrzeganie przepisów lub zasad bezpieczeństwa i higieny pracy może skończyć się dla pracodawcy nałożeniem kary grzywny od 1000 zł do 30 000 zł, a sprawa może trafić do Inspektora Pracy, np. na skutek skargi pracowników. W najgorszym wypadku pracodawca (czy upoważnione osoby), mogą podlegać karze pozbawienia wolności do lat 3, jeżeli narażają pracownika na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo ciężkiego uszczerbku na zdrowiu, nie dopełniając obowiązków wynikających z BHP.

Upał: jeśli pracownik zasłabnie czy dozna udaru słonecznego, pracodawca słono za to zapłaci.

Finansowe konsekwencje niezapewnienia przez pracodawcę odpowiednich warunków w miejscu pracy w związku z upałami, kiedy np. pracownik zasłanie czy dozna udaru słonecznego i będzie miał problemy zdrowotne, mogą być bardzo, bardzo dotkliwe. Upał może doprowadzić do poważnego uszczerbku na zdrowiu, a niekiedy nawet śmierci. Odszkodowanie czy zadośćuczynienie w takich przypadkach liczy się nieraz w setkach tysięcy, a nawet milionach złotych – mówi Damian Andruszkiewicz, dyrektor Departamentu Ubezpieczeń Małych i Średnich Przedsiębiorstw w Compensa TU SA Vienna Insurance Group.

Jaka powinna być temperatura w miejscu pracy?

Rozporządzenie dość ogólnie wskazuje, że w pomieszczeniach pracy należy zapewnić temperaturę odpowiednią do rodzaju wykonywanej pracy (metod pracy i wysiłku fizycznego niezbędnego do jej wykonania) nie niższą niż 14°C (chyba że względy technologiczne na to nie pozwalają). Przyjmuje się, że w pomieszczeniach pracy, w których jest wykonywana lekka praca fizyczna i w pomieszczeniach biurowych temperatura nie może być niższa niż 18°C. Przepisy nie określają więc maksymalnej temperatury powietrza w pomieszczeniach, w jakiej praca może i powinna być świadczona. Pomieszczenia powinny być odpowiednio wentylowane, zabezpieczone termicznie przed nadmiernym ciepłem czy wilgocią, chociaż bezpośredni obowiązek zapewnienia klimatyzacji nie spoczywa na pracodawcy.

WAŻNE

Gdy praca wykonywana jest w pomieszczeniach, w których temperatura spowodowana procesami technologicznymi jest stale wyższa niż 30°C, należy zapewnić łatwo dostępne pomieszczenia przeznaczone do wypoczynku pracowników, wyposażone m.in. w stoły oraz krzesła z oparciami.

Czy można odmówić wykonywania pracy podczas upałów?

• W razie gdy:
  warunki pracy nie odpowiadają przepisom BHP i stwarzają bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia pracownika
• albo gdy wykonywana przez pracownika praca grozi takim niebezpieczeństwem innym osobom

pracownik ma prawo powstrzymać się od wykonywania pracy, zawiadamiając o tym niezwłocznie przełożonego. Pracownik ma więc prawo do nie wykonywania pracy podczas upałów czy też jej odmowy, jeżeli jego stan psychofizyczny, w jego ocenie nie zapewnia bezpiecznego wykonywania pracy i na dodatek stwarza zagrożenie dla innych osób. 

Pracownik może odczuwać objawy udaru czy przegrzania, ponieważ pokój w którym pracuje, nie ma klimatyzacji, wentylatora, okna nie mają rolet czy zasłon, a pokój ten jest silnie nasłoneczniony. Tym bardziej, jeżeli temperatura w pokoju przekracza np. 28°C a pracodawca nie zapewnił wody. W takiej sytuacji za czas powstrzymania się od wykonywania pracy pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia. Każda sprawa musi być rozpatrywana jednak indywidualnie, a bezzasadne zaprzestanie czy opuszczenie miejsca pracy może spowodować nałożenie kary porządkowej czy też nawet rozwiązanie umowy o pracę bez zachowania okresu wypowiedzenia.

Skrócenie czasu pracy w upały i dodatkowe przerwy

Pracodawca ma prawo, ale nie obowiązek, wprowadzić dodatkowe przerwy regeneracyjne w pracy podczas panujących upałów czy też zezwolić pracownikom na wcześniejsze opuszczenie miejsca pracy. Pracodawca może też zorganizować pracę w sposób rotacyjny. Powyższe nie może jednak spowodować obniżenia wynagrodzenia pracowników.

Woda, napoje profilaktyczne i posiłki w czasie upałów

Pracodawca zapewnia napoje pracownikom zatrudnionym, m.in. :

• na stanowiskach pracy, na których temperatura spowodowana warunkami atmosferycznymi przekracza 28ºC,
• przy pracach na otwartej przestrzeni przy temperaturze otoczenia poniżej 10ºC lub powyżej 25ºC,
• w warunkach gorącego mikroklimatu, charakteryzującego się wartością wskaźnika obciążenia termicznego powyżej 25ºC,
• przy pracach związanych z wysiłkiem fizycznym, powodującym w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny organizmu powyżej 1500 kcal u mężczyzn i 1000 kcal u kobiet.

WAŻNE

Jeżeli praca jest świadczona w pomieszczeniach zamkniętych i pracodawca dokona odpowiedniej wentylacji czy klimatyzacji pomieszczeń, tak, aby temperatura w nich panująca nie przekraczała 28⁰C, wówczas pracodawca zwolniony jest z obowiązku zapewnienia wody pracownikom!

Posiłki należy zapewnić pracownikom wykonującym prace związane z wysiłkiem fizycznym, powodującym w ciągu zmiany roboczej efektywny wydatek energetyczny organizmu:

• powyżej 1500 kcal u mężczyzn
• powyżej 1000 kcal u kobiet

wykonywane w pomieszczeniach zamkniętych, w których ze względów technologicznych utrzymuje się stale temperatura poniżej 10°C lub wynosi powyżej 25°C. Pracownikom nie przysługuje ekwiwalent pieniężny za posiłki i napoje.

Ile wody przysługuje pracownikowi w czasie upałów?

Napoje czy woda powinny być dostępne stale, w ilości dostatecznej, czyli zaspokajającej potrzeby zatrudnionych, podczas całej zmiany roboczej. Woda powinna też być zapewniona do celów higienicznosanitarnych, gospodarczych i przeciwpożarowych. Co do celów higienicznych woda przypadająca dziennie na każdego pracownika jednocześnie zatrudnionego nie może być mniejsza niż: 

• 90 l - przy pracach brudzących, wykonywanych w wysokiej temperaturze lub wymagających zapewnienia należytej higieny procesów technologicznych;
• w tym 60 l w przypadku korzystania z natrysków.

Praca w szczególnych i uciążliwych warunkach a dostęp do napojów

Pracownikom zatrudnionym w warunkach szczególnie uciążliwych należy zapewnić, oprócz wody, inne napoje w ilości zaspokajającej ich potrzeby, odpowiednio zimne lub gorące w zależności od warunków wykonywania pracy. Podczas upałów mogą to być np. napoje wzbogacone o sole mineralne czy witaminy.

PODSTAWA PRAWNA

Rozporządzenie Ministra Pracy i Polityki Socjalnej w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy z 26.09.1997 r. (t.j. Dz.U. 2003 Nr 169, poz. 1650).

Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks Pracy (t.j. Dz.U. z 2023 r. poz. 1465)

dr Kinga Piwowarska

10 lipca 2024 r. Główny Inspektor Pracy Marcin Stanecki uczestniczył w posiedzeniu zespołu prawa pracy Rady Dialogu Społecznego, poświęconym projektowi ustawy o układach zbiorowych pracy i porozumieniach zbiorowych.

Przygotowany przez resort rodziny, pracy i polityki społecznej projekt zakłada całościową regulację dotyczącą określania zasad zawierania i ewidencjonowania układów zbiorowych pracy oraz opartych na ustawie porozumień zbiorowych. W szczególności projekt przewiduje uchylenie działu XI Kodeksu pracy, regulującego materię układów zbiorowych pracy. Resort rodziny planuje utworzenie Krajowej Ewidencji Układów Zbiorowych Pracy. Ewidencja ta ma być prowadzona przez ministra właściwego do spraw pracy w wersji elektronicznej i ma obejmować układy zbiorowe pracy (zarówno ponadzakładowe, jak i zakładowe) oraz protokoły dodatkowe do tych układów, a także porozumienia zbiorowe i protokoły dodatkowe do tych porozumień.

– Rozumiem ideę nowej ustawy oraz przyjęte przez resort pracy w tym zakresie założenia. W imieniu Państwowej Inspekcji Pracy deklaruję pełną gotowość do merytorycznego wsparcia przy przygotowaniu nowych przepisów – mówi Marcin Stanecki.

Państwowa Inspekcja Pracy dostrzega potrzebę regulacji w przepisach ustawy kwestii dalszego przechowywania/przekazywania dokumentacji układowej oraz ustalenia skutków prawnych pojawiających się w toku spraw związanych z rejestracją zuzp w poszczególnych okręgowych inspektoratach pracy.

W posiedzeniu zespołu uczestniczyła także Halina Tulwin, dyrektor Departamentu Prawnego GIP.

PIP

Rada Ochrony Pracy na posiedzeniu 8 lipca 2024 r. została zapoznana ze sprawozdaniem z  działalności Państwowej Inspekcji Pracy w 2023 r.  W posiedzeniu uczestniczył Główny Inspektor Pracy Marcin Stanecki wraz ze współpracownikami.

W obradach Rady wzięli udział także Jarosław Leśniewski, zastępca Głównego Inspektora Pracy; Halina Tulwin, dyrektor Departamentu Prawnego; Jakub Chojnicki, dyrektor Departamentu Nadzoru i Kontroli; Dariusz Górski, dyrektor Departamentu Legalności Zatrudnienia oraz Ewa Młynarczyk, wicedyrektor Departamentu Prewencji i Promocji.

W 2023 roku inspektorzy przeprowadzili ponad 61 tys. kontroli u prawie 50 tysięcy pracodawców. Duża ich część była wynikiem skarg skierowanych do inspekcji. W ubiegłym roku wpłynęły ponad 43 tysiące skarg obejmujących blisko 76 tysięcy różnych zagadnień. Zdecydowana ich większość (aż 37%) dotyczyła wypłat wynagrodzeń i innych świadczeń związanych z pracą. W wyniku interwencji inspektorów pracy i zastosowanych środków prawnych, w tym głównie wydawanych decyzji płacowych, do 65 tysięcy pracowników oraz osób świadczących pracę na podstawie umów cywilnoprawnych trafiło aż 72,5 miliona złotych.

W ubiegłym roku zbadano 1756 wypadków przy pracy, w tym 199 ze skutkiem śmiertelnym. W trakcie kontroli inspektorzy pracy zlikwidowali ponad 72 tysiące bezpośrednich zagrożeń życia i zdrowia pracowników.

Ponadto przeprowadzono ponad 9 tysięcy kontroli wykonywania pracy przez 39 403 cudzoziemców – aż 17% z nich powierzono nielegalną pracę. Kontrole w zakresie nielegalnego zatrudnienia dotyczyły także obywateli Polski. Skontrolowano 120 tys. zatrudnionych, a nielegalne zatrudnienie stwierdzono w stosunku do 15,7 tysiąca z nich. Nielegalne zatrudnienie najczęściej było ujawniane w  branżach takich jak, handel, naprawy, przetwórstwo przemysłowe oraz budownictwo.

Dużo miejsca w informacji na temat działań prowadzonych przez PIP poświęcono zagadnieniom prewencji i promocji. W 2023 r. w ramach kampanii prewencyjno-kontrolnej „Budowa. Stop wypadkom!’’ inspektorzy zorganizowali 360 szkoleń dla firm z branży budowlanej, uczestniczyło w nich 7200 pracowników, pracodawców i przedstawicieli służb bhp.

Realizowano także trzyletnią ogólnopolską kampanię informacyjno-edukacyjną „Legitna praca”, której celem jest upowszechnianie wśród młodych ludzi wiedzy o przepisach prawa pracy dotyczących zatrudniania oraz kształtowanie świadomości zagrożeń zawodowych występujących w środowisku pracy.

– Mam wielką nadzieję, że sprawozdanie nie będzie tylko źródłem informacji o działaniach prowadzonych przez Państwową Inspekcję Pracy. Zebrane dane i ich analiza są bowiem doskonałym materiałem wyjściowym do opracowania nowych rozwiązań, które sprawią, że inspektorzy będą mogli bez przeszkód rozwiązywać najbardziej kluczowe problemy osób świadczących pracę – podkreślił Marcin Stanecki.

Członkowie ROP zadawali szczegółowe pytania dotyczące m.in. wniosków legislacyjnych wystosowanych przez PIP, liczby skarg i układów zbiorowych pracy. Pytano o możliwość zwiększenia kar nakładanych przez inspektorów pracy. Dyskutowano również o potrzebach Państwowej Inspekcji Pracy w kontekście zwiększenia jej skuteczności oraz o optymalnej liczbie inspektorów pracy, gwarantującej sprawne wykonywanie wszystkich zadań powierzonych PIP. W ocenie Marcina Staneckiego należy dążyć do tego, by w przyszłości liczba inspektorów osiągnęła poziom 3 tysięcy. Jednak wraz ze wzrostem liczby inspektorów musi rosnąć poziom ich płac. Konkurencyjne wynagrodzenia pozwolą bowiem pozyskiwać wysoko wykwalifikowaną kadrę.

Enea Operator wybuduje magazyn energii o mocy 8 MW, którego zadaniem będzie stabilizacja pracy sieci i poprawa jakości dostarczanej energii elektrycznej. Inwestycja powstanie na terenie rozdzielni sieciowej Smolnica k. miejscowości Lipka w powiecie złotowskim (woj. wielkopolskie).

Enea Operator uzyskała zgodę Urzędu Regulacji Energetyki na wybudowanie bateryjnego magazynu energii u zbiegu trzech ciągów linii średniego napięcia w okolicy miejscowości Lipka w powiecie złotowskim w Wielkopolsce.  Głównym powodem powstania magazynu na tym obszarze jest dynamiczny rozwój energetyki rozproszonej oraz konieczność zapewnienia i podniesienia jakości dostaw energii elektrycznej na zasilanych obszarach.

– Magazyny energii w sieci dystrybucyjnej to już nie przyszłość, a teraźniejszość. Są niezbędne zwłaszcza w tych lokalizacjach, w których dzięki ich montażowi zagwarantujemy niezawodność i ciągłość dostaw energii elektrycznej, zmniejszymy potrzebę modernizacji sieci oraz wesprzemy efektywne i bezpieczne funkcjonowanie systemu energetycznego – powiedział Marek Szymankiewicz, prezes Enei Operator. – Jednym słowem poprawimy jakość energii elektrycznej dostarczanej naszym Klientom.   

Planowany magazyn o mocy 8 MW i pojemności 8 MWh będzie największym magazynem energii wybudowanym przez Eneę Operator oraz jednym z największych w kraju. Jego głównymi celami będą oprócz stabilizacji mocy czynnej, także przesuwanie szczytów obciążeń związanych zarówno z wytwarzaniem, jak i odbiorem energii, stabilizacja napięcia w głębi sieci średniego oraz niskiego napięcia, symetryzacja obciążenia sieci, kompensacja mocy biernej, redukcja odkształceń napięcia oraz zasilanie awaryjne. W ramach inwestycji, której koszt szacowany jest na 35 mln zł, spółka stara się również o dofinansowanie w ramach programu priorytetowego Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej pt. „Wsparcie wykorzystania magazynów oraz innych urządzeń na cele stabilizacji sieci – program dla Operatorów Sieci Dystrybucyjnej”. Budowę magazynu energii spółka planuje zakończyć w 2026 roku.  

#Grupa Enea , #Dystrybucja

Wielu Polaków nie ma świadomości, że cały czas istnieje w Polsce możliwość bezpłatnego leczenia zębów. W ramach ubezpieczenia zdrowotnego z refundacją NFZ. Niestety nie każdy dentysta ma podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia, bo tylko w takim gabinecie można skorzystać z darmowego leczenia. Ministerstwo Zdrowia chce zwiększyć zakres gwarantowanych świadczeń stomatologicznych. Właśnie ukazał się projekt rozporządzenia w tej sprawie.

Leczenie zębów. Jakie świadczenia stomatologiczne refunduje NFZ?

Rozporządzenie Ministra Zdrowia z 6 listopada 2013 r. w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego (tekst jednolity: Dz.U. z 2021 r., poz. 2148; ostatnia zmiana: Dz.U. z 2022 r., poz. 1912) określa świadczenia stomatologiczne, z których mogą skorzystać osoby ubezpieczone w Narodowym Funduszu Zdrowia. W tym rozporządzeniu i załącznikach do niego są dokładnie określone wykazy oraz warunki realizacji świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego, które refunduje NFZ. 

Są to:

Świadczenia ogólnostomatologiczne - załącznik nr 1 do rozporządzenia.

Wśród tych świadczeń znajdują się m.in.:
- Badanie lekarskie stomatologiczne, które obejmuje również instruktaż higieny jamy ustnej - 1 raz w roku kalendarzowym;

- Badanie lekarskie kontrolne - 3 razy w roku kalendarzowym, a w przypadku kobiet w ciąży i w okresie połogu nie częściej niż 1 raz na kwartał;

- Znieczulenie miejscowe powierzchniowe;

- Leczenie próchnicy powierzchniowej (z użyciem kompozytowych, chemoutwardzalnych plomb - nie ma już wypełnień z toksycznego amalgamatu);

- Leczenie endodontyczne (tzw. kanałowe) zęba z wypełnieniem 1 kanału ze zgorzelą miazgi - świadczenie to u dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia oraz kobiet w ciąży i w okresie połogu jest udzielane w całym uzębieniu. A u osób powyżej 18. roku życia jest udzielane z wyłączeniem zębów przedtrzonowych i trzonowych. Świadczenie nie obejmuje opracowania i odbudowy ubytku korony zęba.

- Leczenie endodontyczne (tzw. kanałowe) z wypełnieniem 2 kanałów - Świadczenie nie obejmuje opracowania i odbudowy ubytku korony zęba. Świadczenie jest udzielane dzieciom i młodzieży do ukończenia 18. roku życia oraz kobietom w ciąży i w okresie połogu.

- Leczenie endodontyczne (kanałowe) z wypełnieniem 3 kanałów - nie obejmuje opracowania i odbudowy ubytku korony zęba. Świadczenie to jest udzielane dzieciom i młodzieży do ukończenia 18. roku życia oraz kobietom w ciąży i w okresie połogu.

- Usunięcie zęba jednokorzeniowego i wielokorzeniowego (także chirurgicznie) - ale bez znieczulenia;

- Usunięcie złogów nazębnych (tzw. kamienia) z 1/2 łuku zębowego - 1 raz w roku kalendarzowym w obrębie całego uzębienia.

- Usunięcie złogów nazębnych ze wszystkich zębów - to świadczenie jest udzielane kobietom w ciąży i w okresie połogu, nie częściej niż 1 raz na 6 miesięcy, w obrębie całego uzębienia.

- Uzupełnienie braków zębowych za pomocą protezy częściowej włącznie z prostymi doginanymi klamrami - świadczenie to obejmuje uzupełnienie za pomocą ruchomej protezy akrylowej częściowej z zastosowaniem elementów doginanych utrzymujących lub podpierających w liczbie według wskazań indywidualnych 1 raz na 5 lat (ograniczenie nie dotyczy osób po operacyjnym usunięciu nowotworów w obrębie twarzoczaszki).

- Naprawa protezy - 1 raz na 2 lata;

- Wizyta adaptacyjna – dotyczy pierwszych wizyt małych dzieci (do ukończenia 6. roku życia).

- Zabezpieczenie profilaktyczne bruzd lakiem szczelinowym – za każdy ząb - świadczenie to dotyczy bruzd pierwszych trzonowców stałych i jest udzielane 1 raz do ukończenia 8. roku życia oraz bruzd drugich trzonowców stałych i jest udzielane 1 raz do ukończenia 14. roku życia.

- Lakierowanie zębów 1/4 łuku zębowego - świadczenie to dotyczy wszystkich zębów stałych i jest udzielane nie częściej niż 1 raz na kwartał – za każdą 1/4 łuku zębowego. Świadczenie jest udzielane dzieciom i młodzieży do ukończenia 18. roku życia.

WAŻNE

Gdy korzystamy z usług dentysty, który ma umowę z NFZ i decydujemy się na opisywane tu świadczenia refundowane, to nie ma możliwości dopłacania do standardu wyższego niż oferuje NFZ. Czyli np. nie można dopłacić za znieczulenie przy wyrywaniu zęba. Zatem trzeba albo wybrać standard oferowany przez NFZ albo z niego zrezygnować przy danym świadczeniu.

Świadczenia ogólnostomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia - załącznik nr 2 do rozporządzenia.

Są to m.in.:
- zabezpieczenie lakiem szczelinowym bruzd zębów szóstych (raz do ukończenia 8 roku życia);
- lakierowanie wszystkich zębów stałych;
- impregnacja zębiny zębów mlecznych;
- leczenie próchnicy zębów mlecznych i stałych;
- kosmetyczne pokrycie niedorozwoju szkliwa w zębach stałych;
- leczenie chorób przyzębia;
- leczenie ortodontyczne do ukończenia 12 roku życia;
- wypełnienia kompozytowe światłoutwardzalne w zakresie zębów siecznych i kłów w szczęce i żuchwie.

Świadczenia ogólnostomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia udzielane w dentobusie – załącznik nr 2a do rozporządzenia.

Świadczenia ogólnostomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 18. roku życia udzielane w gabinecie dentystycznym zlokalizowanym w szkole – załącznik nr 2b do rozporządzenia.

Świadczenia ogólnostomatologiczne udzielane w znieczuleniu ogólnym – załącznik nr 3 do rozporządzenia.

Świadczenia stomatologiczne dla świadczeniobiorców z grupy wysokiego ryzyka chorób zakaźnych, w tym chorych na AIDS – załącznik nr 4 do rozporządzenia.

Świadczenia chirurgii stomatologicznej i periodontologii – załącznik nr 5 do rozporządzenia.

Świadczenia ortodoncji dla dzieci i młodzieży – załącznik nr 6 do rozporządzenia.

Świadczenia protetyki stomatologicznej – załącznik nr 7 do rozporządzenia.

Świadczenia protetyki stomatologicznej dla świadczeniobiorców po chirurgicznym leczeniu nowotworów w obrębie twarzoczaszki – załącznik nr 8 do rozporządzenia.

Świadczenia stomatologicznej pomocy doraźnej – załącznik nr 9 do rozporządzenia.

Profilaktyczne świadczenia stomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 19. roku życia – załącznik nr 10 do rozporządzenia.

Profilaktyczne świadczenia stomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 19. roku życia udzielane w dentobusie – załącznik nr 10a do rozporządzenia.

Profilaktyczne świadczenia stomatologiczne dla dzieci i młodzieży do ukończenia 19. roku życia udzielanych w gabinecie dentystycznym zlokalizowanym w szkole – załącznik nr 10b do rozporządzenia.

Świadczenia usunięcia wypełnienia amalgamatowego – załącznik nr 10c do rozporządzenia.

Wykaz materiałów stomatologicznych stosowanych przy udzielaniu świadczeń gwarantowanych określa załącznik nr 11 do rozporządzenia.

WAŻNE

Ministerstwo Zdrowia wskazuje, że w zakresie tych świadczeń gwarantowanych lekarz dentysta, który ma podpisaną umowę z NFZ ma także obowiązek zapewnić bezpłatne badania diagnostyczne, leki i wyroby medyczne oraz środki pomocnicze.
Ponadto Ministerstwo Zdrowia zaznacza, że jeżeli pacjent zgłosi się do dentysty z bólem, powinien otrzymać pomoc tego samego dnia.

Dłuższa lista świadczeń stomatologicznych refundowanych przez NFZ jeszcze w 2024 roku?

W dniu 27 marca 2024 r. Ministerstwo Zdrowia opublikowało projekt rozporządzenia zmieniającego ww. rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu leczenia stomatologicznego. To nowe rozporządzenie ma wydłużyć listę świadczeń gwarantowanych z zakresu diagnostyki, protetyki stomatologicznej, stomatologii dziecięcej oraz świadczeń profilaktycznych dla dzieci i młodzieży w celu:

1. możliwości stosowania diagnostyki pantomograficznej u osób dorosłych w przypadku leczenia endodontycznego albo w przypadku świadczeniobiorców rozpoczynających leczenie protetyczne;
2. powstrzymania niekontrolowanego zaniku kości wyrostka zębodołowego oraz zmniejszającej się retencji protezy całkowitej (szczególnie w żuchwie) udostępnia się świadczeniobiorcom posiadającym celowo pozostawione i odpowiednio zabezpieczone korzenie zębów protezę całkowitą górną/dolną o charakterze overdenture opartą na zabezpieczonych korzeniach;
3. wykonania procedur stomatologicznych w znieczuleniu ogólnym, których wykonanie w sposób tradycyjny, tj. z zastosowaniem metod behawioralnych lub uspokojenia farmakologicznego (ze względu na brak współpracy) nie jest możliwe oraz u pacjentów, u których występują alergie na środki znieczulenia miejscowego;
4. uzupełnienia niewystarczającej profilaktyki fluorkowej w pierwszych sześciu latach życia dziecka wprowadza się lakierowanie ¼ łuku zębowego, ze względu na znaczenie świadczeń profilaktycznych dla stanu zdrowia zębów, jak również wagę wcześnie podejmowanych interwencji w celu zapobieżenia rozwoju próchnicy;
5. zaspokojenia zapotrzebowania na świadczenia profilaktyczne dzieci w 3 r.ż., biorąc pod uwagę fakt, że w trzecim roku życia kończy się wyrzynanie zębów mlecznych, których podatność na próchnicę i ryzyko pulpoptii jest bardzo wysoka ze względu na niedojrzałość, tj. niski stopień zmineralizowania szkliwa i zębiny; 
6. kształtowania postaw stomatologicznych – wprowadza się wizytę adaptacyjną dziecka w 3. roku życia. Wizyta jest niezbędna, jako że kształtowanie postaw jest procesem, a nie jednorazowym działaniem. Równocześnie, powyższy etap rozwoju psychospołecznego dziecka jest odpowiednim dla wprowadzenia metod behawioralnych kształtujących jego postawę stomatologiczną;
7. zabezpieczenia przed rozwojem próchnicy w otaczających ubytki bruzdach poprzez uszczelnienie zdrowych bruzd materiałem typu flow. Udzielenie powyższego świadczenia poprzedza udzielenie świadczenia polegające na punktowym opracowaniu zmienionej tkanki i wypełnieniu ubytków próchnicowych na powierzchni żującej zęba;
8. udostępnienia stomatologom udzielającym świadczeń z zakresu traumatologii dziecięcej świadczenia spełniających kryteria prawidłowego unieruchomienia, które powinno być pasywne i elastyczne (niesztywne), nie zakłócać okluzji, nie utrudniać wykonywania zabiegów higienicznych i leczniczych oraz nie uszkadzać dodatkowo tkanek przyzębia. Powinno stabilizować ząb/zęby w odpowiedniej pozycji i pozwalać na ich fizjologiczną ruchomość aby wspomóc gojenie przyzębia. Równocześnie, prawidłowe unieruchomienie zmniejsza także ryzyko powikłań.

Prezes Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji wydał już pozytywne rekomendacje dla następujących świadczeń:

1. rentgenodiagnostyka – zdjęcie pantomograficzne z opisem raz na dwa lata w przypadku leczenia endodontycznego oraz raz na pięć lat w przypadku świadczeniobiorców rozpoczynających leczenie protetyczne;
2. świadczenia ogólnostomatologiczne wykonywane w znieczuleniu ogólnym;
3. profilaktyczne zabezpieczenie bruzd innymi materiałami PRR typu 1 (ang. Preventive Resin Restoration PRR);
4. lakierowanie zębów ¼ łuku zębowego;
5. proteza całkowita górna o charakterze overdenture oparta na zabezpieczonych korzeniach oraz proteza całkowita dolna o charakterze overdenture oparta na zabezpieczonych korzeniach;
6. profilaktyczne świadczenie stomatologiczne dla dziecka w 3. roku życia;
7. wizyta adaptacyjna dziecka w 3. i 4. roku życia;
8. repozycja i unieruchomienie zwichniętego zęba lub grupy zębów oraz zdjęcie szyny nazębnej przy wymianie lub zakończeniu leczenia;
9. usunięcie z wykazu świadczeń gwarantowanych procedury o kodzie wg ICD-9-CM: 23.1615 Unieruchomienie zębów ligaturą drucianą.

Omawiane rozporządzenie przechodzi aktualnie konsultacje publiczne i ma wejść w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia w Dzienniku Ustaw.

Co prawda w projekcie nie wskazano kiedy Minister Zdrowia planuje podpisać to rozporządzenie ale jest całkiem prawdopodobne, że stanie się to jeszcze w 2024 roku.  

oprac. Paweł Huczko

Źródło:

Alkohol i papierosy będą droższe, bo wzrośnie akcyza. To element walki m.in. z nadużywaniem alkoholu. Kończą się też prace nad projektem, który ograniczy sprzedaż alkoholu na stacjach benzynowych w godzinach nocnych.

Jest plan walki z nadużywaniem alkoholu

Jak zapowiedziała w TVN24 Minister Zdrowia, istnieje plan walki z nadużywaniem alkoholu. Resort chce m.in. przekonać ministra finansów do zwiększenia akcyzy nie tylko na alkohol, ale i na papierosy. Pozostałe elementy planu to oczywiście edukacja i promocja zdrowego stylu życia, a także podjęcie kroków zmierzających do ograniczenia dostępu do alkoholu, np. poprzez wprowadzenie zakazu nocnej sprzedaży na stacjach benzynowych. Jednak to właśnie wzrost akcyzy ma być kluczowym elementem ograniczenia dostępu, bo zmniejszy dostępność ekonomiczną. Czy to pomoże? Padły słowa o tym, że nie należy się łudzić – ludzie nie przestaną ani pić, ani palić.

Alkohol i papierosy najtańsze w Europie

Jak wynikało z rozmowy, Ministerstwo Finansów ma analizy, z których wynika jasno, że papierosy i alkohol mocny są w Polsce najtańsze w całej Europie. To powinno więc się zmienić i zdaniem Minister, mogłoby prowadzić do cywilizowania polskiego społeczeństwa w zakresie spożywania alkoholu. Wielokrotnie padły słowa o tym, że stacje benzynowe nie są od sprzedawania alkoholu, tylko benzyny. Jak wynika z przekazanych w czasie rozmowy informacji, w Ministerstwie Zdrowia kończą się prace nad projektem właśnie o ograniczeniu sprzedaży alkoholu na stacjach benzynowych w godzinach nocnych od 22 do 6 rano. Trwają też rozmowy z Ministrem Finansów dotyczące podniesienia akcyzy. Kolejne kroki, które będą realizowane w ramach wskazywanego planu, nie zostały zapowiedziane.

Źródło:
Małgorzata Masłowska